Ai, Ai, Wei
Beeld: Kunstkieken.nl
Om de donkere dagen van kerst wat te verlichten heb ik het Amsterdam Light Festival bezocht. Al is bezoeken misschien niet het juiste woord voor, zoals de organisatie het zelf noemt, het grootste ‘openlichtfestival’ ter wereld. Grootst als in meeste bezoekers, jaarlijks zo’n 1 miljoen. Bezoekers genoeg in Amsterdam.
Glow in the Dark
Overigens is het festival een ordinaire kopie van de historische lichtjesroute in Eindhoven of de lichtkunstexpositie GLOW die dit jaar voor de twaalfde keer te zien was – altijd nog goed voor een respectabele driekwart miljoen bezoekers.
‘Existential’
Wat Eindhoven niet heeft, zijn de grachten. Dus stomen we met Reederij P. Kooij, toeristen en dagjesmensen op naar het IJ. De kapitein heet ons welkom en start de tape met wetenswaardigheden over de kunstwerken. Eerst wordt het thema van het festival toegelicht: ‘existential’. Tijdens de rondvaart lukte het me niet te begrijpen wat ik hoorde, ook niet in de Engelse herhaling. De tekst staat ook op de website, dus lees rustig na en licht me bij.
Ondertussen moet ik denken aan de film The Square. Door Cineville pashouders uitgeroepen tot de een na beste film van 2017. In een van de eerste scènes struikelt een naïeve journaliste over de ondoorgrondelijke teksten op de website van een museum voor hedendaagse kunst, en vraagt de hoofdcurator om uitleg. Dat leidt tot de nodige problemen.
Aan het einde van de film laat de curator zijn twee dochters het kunstwerk The Square zien. Maar wat betekent het? vragen ze nadat ze de beschrijving hebben gelezen.
Donker in de duisternis
Verder is de audiotour prima te volgen. Onderweg raken we de tijd aan. Heerlijk lijkt me dit ’s ochtends vroeg op mijn wekker te zien. De projectie op Nemo is ook zonder uitleg meer dan indrukwekkend. Zeker in combinatie met de bijzondere huid van museumgebouw.
Dunne lijn
Dan raken we alsnog de draad kwijt… Tenminste, dat vindt de kapitein. Na een keurige uitleg van de voiceover van Thinline van de Chinese activist Ai Wei Wei, grijpt hij de microfoon. “Voor de gasten die het kunstwerk niet zien: het is die rode lijn van licht. Het is écht kunst.” Nou is het lastig door alle kerstverlichting en wandelroutelopers met led-paraplus de lichtkunst te onderscheiden, maar de dunne lijn zie ik toch duidelijk.
Misschien zei de kapitein wel échte kunst, afgaande op zijn engelse vertaling. Zonder het zich te realiseren, geeft hij haarfijn aan waar het werk van Ai Wei Wei om gaat. Wie bepaalt wat kunst is of niet? Echte kunst of niet, ik vind de rode lijn om het hart van de stad een beeldschone ingreep. Wellicht omdat het miezert en de nevel de laser subtiel op laat gaan in de omgeving.
Light Matters
Maar het mooiste werk, vanaf nu vermijd ik het woord kunst liever, is Light Matters. Van niet de minste vormgevers, eerder maakten zij ontwerpen voor bijvoorbeeld Las Vegas en de kerstverlichting in Regent Street. Snel nog gaan zien dus!
Dat is kunst
Na ruim een uur is de boottocht voorbij. Dat wil zeggen bijna, vanwege een flinke file van rondvaartboten in de Brouwersgracht. Bij het uitstappen moet iedereen een steile trap op. Halverwege passeren we die rode dunne lijn.
Een kind bukt om er naar te kijken en laat voor de zekerheid nog even weten: “dat is kunst.”